توسعه توانمندی معلمان

جزوه‌ی سی و سوم: هیچ کاری نکنید!

در دنیای امروز با وجود ابزارهای فناوری مانند گوشی موبایل، لپ‌تاپ، تلویزیون و … «هیچ‌‌ کاری نکردن» به یکی از سخت‌ترین کارها تبدیل شده است.

ابتدا به پاسخ این سوال فکر کنید:

امروز و روز گذشته را در ذهن‌تان مرور کنید. چه کارهایی انجام داده‌اید؟ آیا در لابه‌لای کارهایتان می‌توانید حداقل نیم ساعت را پیدا کنید که جایی نشسته باشید و هیچ کاری نکرده باشید؟ وقتی می‌گوییم هیچ کاری، یعنی حتی پرسه‌های بی‌هدف و همین‌طوری! در گوشی موبایل هم نداشته باشید.

به خاطر آوردید؟ چنین زمانی را داشته‌اید؟

فعلا سراغ یک داستان واقعی برویم[۱]. خانم زمردی یک خبرنگار فعال است. زمانی که فرزند او به دنیا آمد، به دلیل مشکلی که داشت دل‌دردهای زیادی را تحمل می‌کرد و فقط زمانی آرام می‌شد که مادر او را در کالسکه می‌گذاشت و راه می‌رفت. خانم زمردی روزها ناچار بود زمان زیادی را به این پیاده‌روی اجباری برای آرام کردن فرزندش اختصاص دهد. اوایل خیلی حوصله‌اش سر می‌رفت. چند ماه به این منوال گذشت. کم‌کم‌ به نظرش رسید که ایده‌های جالبی در حال شکل گرفتن در ذهن اوست. ایده‌‌ی راه‌اندازی یک شبکه‌ی رادیویی به ذهنش رسید که اتفاقا بسیار هم موفق بود. فرزند او بزرگ‌تر شد و خانم زمردی یک گوشی موبایل حرفه‌ای خرید که به تازگی وارد بازار شده بود. حالا او تبدیل به خبرنگاری شده بود که در هرجایی می‌توانست ایمیل، پیام‌ها و هر چیز دیگری که می‌خواست را چک کند و پاسخ دهد. فرزند او در پارک بازی می‌کرد، در حالی که او روی صندلی پارک ایمیل می‌خواند و پاسخ می‌داد. در منزل آشپزی می‌کرد و هم‌زمان پیام‌های شبکه‌های اجتماعی را پاسخ می‌داد. مدتی گذشت تا او به فکر افتاد که بفهمد آخرین ایده‌ی خلاقانه‌ای که به ذهنش رسیده چه زمانی بوده است؟ در کمال شگفتی متوجه شد که آخرین ایده، همان فکری بود که هنگام پیاده‌روی‌های حوصله ‌سربر روزانه آن را یافته بود. بعد از آن هیچ فرصتی برای خلاقیت به خود نداده بود.

مشابه این داستان برای بیش‌تر ما نیز رخ می‌دهد. بار دیگر به امروز و روز گذشته‌ی خود فکر کنید. آیا می‌توانید نیم ساعت را به خاطر بیاورید که واقعا هیچ کاری نکرده باشید؟ مثلا فقط جایی نشسته باشید. همین! بدون این که بخواهید به چیزی فکر کنید، تصمیمی بگیرید یا کار خاصی در آن دقایق انجام دهید.

این «هیچ‌کاری نکردن» گمشده‌ی بسیاری از ما است که باید دوباره آن را پیدا کنیم. می‌توانیم با یک تمرین شروع کنیم. با روزی نیم ‌ساعت آغاز می‌کنیم. روزی نیم‌ ساعت هیچ‌کاری نکنید! یک جای راحت بنشینید، اگر کسی صدایتان زد پاسخ ندهید. اگر تلفنتان زنگ خورد یا صدای پیامی آمد توجه نکنید. لازم نیست به اطرافیانتان توضیح دهید که دارید چه می‌کنید یا در اصل دارید چه نمی‌کنید! سعی کنید در این نیم ساعت هیچ ‌کاری نکنید و به چیزی فکر نکنید. حتما فکرهایی به ذهن شما خواهد آمد. اما مهم است که شما تصمیم نگرفته‌اید که بنشینید و فکر کنید. فکرها از یک سو خواهند آمد و از سوی دیگر خواهند رفت. اگر این کار را انجام دهید، اتفاق‌های جالبی را تجربه خواهید کرد.

اگر دوست دارید از احساستان در آن نیم ساعت و چیزهایی که حس می‌کنید به ما بگویید.

به یاد داشته باشید که:

۱٫ خلاقیت و خودشکوفایی در شما این‌گونه اتفاق می‌افتد که گاهی هیچ‌کاری نکنید. در این زمان‌هاست که مغز شما به کار می‌افتد. در این‌جا نمی‌خواهیم درباره‌ی دلایل تخصصی روان‌شناسی و عصب‌شناسی این موضوع صحبت کنیم. خودتان اگر علاقه‌مند باشید منابع گوناگونی در این زمینه هست که بتوانید مطالعه کنید.

۲٫ وقتی چند کار را به طور هم‌زمان انجام می‌دهید، این‌گونه نیست که مغز شما هم‌زمان آن چندکار را با هم انجام دهد. مغز شما مدام در حال تغییر حالت و تعیین وضعیت جدید خواهد بود و برای این کار انرژی زیادی صرف می‌کند. مثلا وقتی شما گوشی به دست دارید و در مدت یک دقیقه هم اینستاگرام خود را کنترل می‌کنید، هم پیامک می‌خوانید، هم به یک صوت آموزشی گوش می‌دهید، مغز شما در همین یک دقیقه چند بار تغییر وضعیت داده است و انرژی زیادی مصرف کرده است. به همین خاطر است که گاهی می‌بینید که یک ساعت است بی‌هدف در گوشی در بین برنامه‌های مختلف پرسه زده‌اید، بدون این که به زعم خودتان کار فکری خاصی انجام داده باشید، خسته شده‌اید و ممکن است انرژی لازم برای انجام دادن کار مهم و اصلی خود را نداشته باشید. این اتفاق به دلیل عملکرد مغز رخ داده است. با توجه کردن به عادات و کارهای روزمره‌تان می‌توانید کاری کنید که ابزارهای قدرتمند و بسیار مفیدی مانند گوشی موبایل، به جای آن‌که برای شما تصمیم بگیرند در خدمت شما باشند.

۳٫ یک بار دیگر تمرین را مرور می‌کنیم: روزی نیم ساعت «هیچ کاری نکنید»! و تجربیات خود را با ما به اشتراک بگذارید. با ادامه دادن این کار حتما موفق می‌شوید زمان روزانه را از نیم ساعت هم بیش‌تر کنید و نتایج شگفت‌انگیز آن را ببینید.

شما بگویید:

به نظر شما چه چیزی باعث می‌شود، وقتی بدون حرکت و انجام کاری، جایی می‌نشینیم، بدون آن‌که عمدی داشته باشیم، انواع فکرها به ذهن ما می‌آید؟


  [1]https://www.ted.com/talks/manoush_zomorodi_how_boredom_can_lead_to_your_most_brilliant_ideas/reading-list?sf73590167=1

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.