توسعه توانمندی معلمان

جزوه ی ششم: برخی ویژگی‌های آموزش نوین و پیشرفته

محتوای کتاب‌هایی که به شما ارائه شده است و به طور کلی همه‌ی کتاب‌های دبستانک با تلاش بسیار و آن جهت‌گیری تدوین شده‌اند که بر اساس آموزش‌های نوینی باشند که امروز در جهان مورد قبول است.

کار تدوین یک کتاب نیز در نشر دبستانک، هیچ‌گاه پایان‌یافته تلقی نمی‌شود و مدام با ویرایش‌های متعدد، هم در جهت رفع کاستی‌های ویرایش قبلی حرکت می‌شود و هم دستاوردهای باز هم جدیدتر آموزشی در ایران و جهان مورد بررسی و مداقه قرار می‌گیرد و سعی می‌شود محتوای کتاب‌ها هر بار تاثیرگذارتر و به‌روزتر باشند.

اما آموزش نوین چه ویژگی‌ها و شرایط و مختصاتی دارند و به اتکای چه چیزهایی این یکی آموزش، نوین تلقی می‌شود و آن یکی خارج از این حیطه قرار می‌گیرد؟

مثلا آیا می‌توان به صرف استفاده از چند ابزار پیشرفته، ادعای آموزش پیشرفته داشت؟ آیا کار طبق چند روش مثلا استفاده از بازی یا امکانات ICT در یادگیری برای اطلاق «آموزش نوین» به آن‌ها کافی است؟

واقعیت این است که هر یک از ابزار پیشرفته از قبیل رایانه و نمایش تصویری و آموزش آنلاین و ویدئو پروژکتور و … می‌توانند مقداری بر عمق و کیفیت کار بیفزایند. اما آیا حضور آن‌ها ملاک پیشرفته بودن آموزش است؟

آیا بدون آن‌ها نمی‌توان آموزشی پیشرفته و نوین را دنبال کرد؟

پس پیشرفته‌بودن و نوین‌بودن یک آموزش در وجود کدام نشانه‌ها و ویژگی‌ها و شرایط، احساس می‌شود؟

بیایید ویژگی‌های آموزش نوین را با هم مرور کنیم.

۱٫ تعامل «نوین» با گذشته

نوین به معنای حذف «گذشته» نیست. هر محصول یا ایده‌ی نویی که چنین باشد، معمولا بی‌ریشه، توخالی و بی‌دوام است. اگر گمان کنیم نوگرایی یعنی خط بطلان بر همه‌ی چیزهایی که تاکنون بوده است، راه به جایی نمی‌بریم. چنین ادعا و راه و روشی معمولا از سوی کاسبکاران حیطه‌ی آموزش و با انگیزه‌ی جذب درآمد بیشتر ارائه می‌شود.

انواع اپ‌ها و محصولات دیگر رایانه‌ای که در بازار به وفور موجودند اما در زمینه‌ی محتوای آموزشی لنگ می‌زنند نیز از این جمله‌اند.

«نوین» واقعی بر شانه‌ی استوار «گذشته» می‌ایستد و قد می‌افرازد. نو شدن یعنی گذشته را خواستن اما به طرزی بهتر و برای پاسخ‌گویی به پرسش‌های جدیدتر.

۲٫ «نوین»، ثابت نیست

مهم‌ترین ویژگی هر پدیده‌ی نوین و از ‌جمله آموزش‌های نوین، ثابت‌نبودن است. «نوین» یک بار برای همیشه نیست. نوین مانند همه‌ی پدیده‌های جهان هستی در حال تغییر مدام است. «نوین» هر روز عوض می‌شود اما عوض نمی‌شود!

میان این دو واژه‌ی «عوض» یک دنیا تفاوت نهفته است. نوین هر روز رشد می‌کند و متناسب با دستاوردهای علوم محض و  علوم اجتماعی، هر روز به کارکردهای موثرتر و کاربردهای بیشتری می‌رسد. در چارچوب اولیه و در مبانی «گذشته» محصور نمی‌ماند و از هر سو گسترش می‌یابد. اما عوض نمی‌شود. یعنی همان‌طور که در ویژگی قبلی گفتیم، نوین بر پایه و بر شانه‌ی گذشته است که رشد می‌کند و بالا می‌رود. هم‌چون درختی پرتوان که ریشه در زمینی پهناور دارد و هر چه قامت بیشتر می‌افرازد ریشه‌هایش در زمین (گذشته) بیشتر و انبوه‌تر و ستبرتر می‌شود. اما «عوض» نمی‌شود که یک باره، همه چیز را فرو نهد و هر روز راهی نو و سازی نو برود و بنوازد.

۳٫ آشنایی با حرفه‌ی آموزش

این آشنایی از ضرورت‌های کار برای کسانی است که در این حیطه اشتغال دارند و هر چه جامع‌تر و همه‌جانبه‌تر باشد کاراتر است.

بدیهی است که همه چیز را همگان می‌دانند، بسیار پیش می‌آید که چیزهایی را دانش‌آموزان ما بدانند که خودمان آشنایی چندانی با آن نداریم.

اما در حیطه و کار خودمان باید حتی‌الامکان خود را به دانش‌های روز مجهز کنیم و با مطالعه‌ی کتاب و ارتباط مداوم با دیگران این امر را جلو ببریم. در این زمینه، جزوات و مطالبی که تحت چهار عنوان اصلی در اختیارتان گذاشته می‌شود، بخش کوچکی از دانسته‌هایی است که همه‌مان لازم داریم.

شما در این طرح به ما کمک خواهید کرد که همین جزوه‌ها هم به تعداد و هم به غنا و عمق بیشتر و بهتر شود.

۴٫ روحیه‌ی پژوهش و جست‌وجوگری

مهم‌ترین تفاوت آموزش‌های نوین و سنتی، در این است که به جای پاسخ دادن به سوال‌ها (یا همراه با آن) اساس کار بر تولید سوال قرار دارد.

آموزشی موفق‌تر است که در ذهن کودکان به طور مداوم سوال‌های بیشتری ایجاد کند. سوال‌هایی که از دل دانسته‌های جدید زاده می‌شود و می‌بالد و در آن‌ها انگیزه‌ی لازم را برای یافتن پاسخ سوال‌ها بیشتر و هر چه بیشتر به وجود می‌آورد.

کتاب‌های دبستانک که تعدادی از آن‌ها را ملاحظه می‌کنید بر چنین پایه‌ای استوار شده است و با نقدها و پیشنهادهای شما بهتر و کامل‌تر هم خواهند شد.

شما بگویید:

وقتی می‌گوییم «نوین» واقعی بر شانه‌ی استوار گذشته می‌ایستد، آیا می‌توانید یک مثال از آن بزنید؟ هم‌چنین یک مثال که نشان دهد چیزی که مدعی نوین بودن است، چگونه علیه گذشته می‌ایستد و آن را نفی می‌کند؟

چرا اولی را قبول داریم و دومی را آموزش خوبی نمی‌دانیم؟

لطفا پاسخ خود را در واتساپ برای سرپرستتان بفرستید.

3 پاسخ
  1. صابره شه بخش گفته:

    مثال نوین واقعی و ثابت مثال قرآن است که تا همیشه همیشه استوار است وبرای اینکه پایه هایش مستحکم است میتواند بر علیه گذشته بایستد

    مثال اینکه نوین ادعایی چگونه علیه گذشته می ایستد اینکه شخصی بدون تلاش و همت ثابت مدعی است که من در این کار علم بالایی دارم وآن را به مردم ابلاغ میکند در حالی که هیچ آگاهی و علمی از کار خود ندارد این کار او علیه گذشته می ایستد ما آن را نقی میکنیم
    چرا که اولی پایه هایش مستحکم و دومی پایه هایش شل است

    پاسخ
  2. سهیلا کریم قاسمی رابری گفته:

    باسلام و عرض ادب و احترام
    نوین واقعی بر شانه های گذشته می ایسد یعنی پایه های آموزش در سال های متمادی استوار است و ریشه مستحکم دارد و این طبیعی و منطقی است شاخه های نوینی برای بزرگ شدن و و بالندگی بوجود آید. زیرا آموزش را به روش ساده تری با راه های مختلف نشان می دهد. روش هایی که آموزش بر اساس جستجو برای دانش آموز تلقی شود نتیجه ای بهتر دارد زیزا دانش آموز با مرحله به مرحله پیمودنش دانش خودش شاهد جمع آوری مسائلی است که نتبجه اش را می بیند حس می کند و در ذهنش مانگار می شود آموزش نوین به دانش آموز استقلال داده است. هر چند خلل هایی حس می شود. اما آموزش را محکمتر می کند. هدفمند سازی روش های جدید باید بر پایه تربیت آموزگاران در دانشسرا ها و یا روش های قبل قدیم باشد تا نوآوری ها برای تک تک آموزگاران نهادینه شود متاسفانه طی سال های اخیر معلمانی به سر کار آمده اند که از روش های نوین، علمی ندارند و کاربردی کار نکردن با دانش آموز باعث یک بحران می شود.در هر صورت روش های نوین زیبا سازی زیرساخت همان روش های گذسته است. با سپاس

    پاسخ
  3. محمد عارف بلوچزهی گفته:

    مثال برای اینکه نوین بر شانه گذشته استوار است.
    ما زمانی می توانیم از یک روش جدید تدریس نوین مثل بارش فکری کمک بگیریم که از یک روش قدیمی مثل سخنرانی در حین تدریس بهره بگیرم.
    روش بارش فکری بدون استفاده از روش سخنرانی کاربرد زیادی نخواهد داشت.
    هیچ وقت نوین علیه گذشته نیست یا آن را اصلاح می کند یا تکمیل کننده گذشته است.
    برای این نوین را قبول داریم که گذشته ما را بهبود بخشیده یعنی اینکه گذشته ما در نوین وجود دارد و قسمتی از آن است.

    پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.